VĂN HÓA ONLINE - ĐIỂM NÓNG phụ 1 - THỨ HAI 05 JAN 2026
Chiến dịch Chính trị: Viễn ảnh trưng cầu dân ý, Venezuela sẽ trở thành Tiểu bang thứ 51 của Hoa Kỳ?
Lý Kiến Trúc
VĂN HÓA ONLINE
05/1/2026
* Khi được hỏi trong cuộc họp báo ai sẽ điều hành đất nước cho đến khi quá trình chuyển giao quyền lực diễn ra, Trump nói, “những người đứng ngay sau tôi” sẽ điều hành đất nước “trong một khoảng thời gian.”
* Trận tấn công kéo dài chưa đầy 30 phút, Mỹ đã làm chủ thủ đô Caracas và lãnh thổ Venezuela.
* “Nhiếp chính Vương và các Tể tướng” của Tt Trump đang làm việc với Tổng thống Lâm thời Delcy Rodriguez.
* Hôm Chủ nhật 6/1/2026, TT Trump cảnh báo rằng nếu bà Rodríguez không tuân theo, “bà ấy sẽ phải trả giá rất đắt, có lẽ còn đắt hơn cả Maduro”. TT nói thêm rằng ông muốn bà ấy cung cấp “quyền tiếp cận toàn diện”, từ các cơ sở dầu mỏ đến cơ sở hạ tầng cơ bản như đường sá, để chúng có thể được xây dựng lại. (theo AP, Jan. 4, 2026 https://www.usnews.com/news/world/articles/2026-01-04/surprise-interim-leader-delcy-rodriguez-emerges-in-venezuela-after-maduros-capture)
Người dân Venezuela ở Nam Florida đã ăn mừng tin tức về việc Tổng thống Nicolás Maduro bị bắt giữ, họ nhảy múa và quấn mình trong cờ Venezuela. Cuộc mít tinh diễn ra tại Doral, nơi có cộng đồng người Venezuela (khoảng 80,000 người ở Florida, Hoa Kỳ). (Video của AP do Vanessa A. Alvarez thực hiện)
TT Trump nói gì trong buổi họp báo ở Mar-a-Lago, Florida?
Khi được hỏi trong cuộc họp báo ai sẽ điều hành đất nước cho đến khi quá trình chuyển giao quyền lực diễn ra, Trump nói, “những người đứng ngay sau tôi” sẽ điều hành đất nước “trong một khoảng thời gian.”
https://apnews.com/live/trump-us-venezuela-updates-01-03-2026
Ảnh trên: TT Trump và Bộ tham mưu tổng chỉ huy chiến dịch quân sự đặc biệt ở Venezuela, Nam Mỹ. Cuộc họp báo của TT Trump đang diễn ra gần 40 phút sau thời gian dự kiến bắt đầu lúc 11 giờ sáng theo giờ miền Đông. Cùng tham dự với tổng thống Mỹ có Pete Hegseth, Bộ trưởng Quốc phòng; Ngoại trưởng Marco Rubio, Giám đốc CIA John Ratcliffe và Stephen Miller, một trợ lý cấp cao của Tòa Bạch Ốc phụ trách các vấn đề an ninh nội địa. (Ảnh trích từ video AP / Ted Shaffrey)
Vài giờ sau khi một chiến dịch quân sự kịch tính lật đổ nhà lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro khỏi quyền lực và loại ông này khỏi đất nước tối thứ Bảy 03/1/2026, Tổng thống Donald Trump cho biết Hoa Kỳ sẽ “điều hành” Venezuela ít nhất là tạm thời và khai thác trữ lượng dầu khổng lồ của nước này để bán cho các quốc gia khác.
Theo AP loan tin ngày Thứ Bẩy 3/1/2026, Phó Tổng thống JD Vance không xuất hiện ở Palm Beach, Florida cùng Tổng thống Trump
https://apnews.com/live/trump-us-venezuela-updates-01-03-2026
Phó tổng thống JD Vance đã đăng hai tin nhắn trên mạng xã hội vào thứ Bảy trước đó, chúc mừng các lực lượng hoạt động đặc biệt liên quan đến Venezuela và bảo vệ hoạt động này trước những lời chỉ trích là bất hợp pháp. Nhưng sự vắng mặt của ông với các quan chức khác ở Florida vào thứ Bảy là điều đáng chú ý vì Vance là một trong những người có tiếng nói mạnh mẽ nhất trong chính quyền đối với một trong những học thuyết của tổng thống, quan điểm “Nước Mỹ trên hết” vốn hoài nghi về sự vướng mắc của nước ngoài.
Vance, người từng phục vụ trong Thủy quân lục chiến trong cuộc xâm lược Iraq của Hoa Kỳ, đã chỉ trích những nỗ lực xây dựng nền dân chủ trước đây của Hoa Kỳ ở quốc gia đó. Năm ngoái, ông nói với một nhóm sinh viên tốt nghiệp học viện quân sự rằng nước Mỹ dưới thời Trump sẽ tránh “những xung đột không có hồi kết” như trong quá khứ. Văn phòng của Vance đã không trả lời các câu hỏi lặp đi lặp lại vào thứ Bảy về vị trí của ông ấy.
Phó Tổng thống Vance đang ở Caracas?
Một giả thuyết cho rằng Phó Tổng thống JD Vance là nhân vật đứng đầu hiện diện ở thủ đô Caracas sau trận tổng công kích thành công của Mỹ.
Sau trận đánh chưa đầy 30 phút, Mỹ đã bắt sống hai vợ chồng Maduro và ban đêm, khuya sáng thứ Bẩy 3/1/2026, và lập tức bị bịt mắt còng tay mang ra chiến hạm ngoài khơi Caribe.
Không thể để khoảng trống quyền lực ở vị trí lãnh đạo một đất nước đang trong cơn hỗn loạn binh lửa, Mỹ đã chuẩn bị các nhân vật chủ chốt nắm giữ các cơ quan hành pháp tối cao của Venezuela.
Một điểm chú ý là Phó tổng thống của Maduro là bà Delcy Rodriguez đã lên đài truyền hình quốc gia Caracs không tuyên bố mình là quyền tổng thống hay đề cập đến quá trình chuyển đổi chính trị.
Associated Press ngày 4/1/2026 loan tin bà Delcy Rodríguez, luật sư, 56 tuổi, đã trở thành Tổng thống lâm thời của Venezuela thay thế người đồng minh của bà là Tổng thống Nicolás Maduro, người đã bị Hoa Kỳ bắt giữ trong một chiến dịch quân sự vào ban đêm.
AP - Delcy Rodríguez trở thành Tổng thống lâm thời của Venezuela sau khi Maduro bị lật đổ
Trump chỉ ra rằng Rodríguez đã tuyên thệ nhậm chức tổng thống Venezuela, theo sự chuyển giao quyền lực được nêu trong hiến pháp. Tuy nhiên, truyền hình nhà nước chưa phát sóng bất kỳ buổi lễ tuyên thệ nào.
Trong bài phát biểu trên truyền hình của mình, Rodríguez không tuyên bố mình là quyền tổng thống hay đề cập đến quá trình chuyển đổi chính trị. Một dòng chữ ở cuối màn hình xác định bà ấy là phó chủ tịch. Bà ấy không đưa ra dấu hiệu nào cho thấy bà ấy sẽ hợp tác với Hoa Kỳ.
Người Venezuela tự hỏi ai là người chịu trách nhiệm khi Trump tuyên bố liên lạc với cấp phó Rodríguez của Maduro
By REGINA GARCÍA CANO, JUAN PABLO ARRAEZ, ISABEL DEBRE
Sự bất ổn bao trùm Venezuela vào thứ Bảy khi mọi người tranh nhau tìm hiểu xem ai là người chịu trách nhiệm về đất nước Nam Mỹ này. Trump đưa ra một lựa chọn gây sốc về ai sẽ nắm quyền kiểm soát: Hoa Kỳ, có lẽ phối hợp với một trong những trợ lý đáng tin cậy nhất của Maduro. Delcy Rodríguez đã giữ chức phó tổng thống của Maduro kể từ năm 2018, giám sát phần lớn nền kinh tế phụ thuộc vào dầu mỏ của Venezuela cũng như cơ quan tình báo đáng sợ của nước này.
Nhưng bà ấy là người mà chính quyền Trump dường như sẵn sàng hợp tác, ít nhất là vào lúc này. “Về cơ bản, bà ấy sẵn sàng làm những gì chúng tôi cho là cần thiết để đưa Venezuela vĩ đại trở lại,” Trump nói với các phóng viên về Rodríguez, người phải đối mặt với các lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ trong chính quyền đầu tiên của Trump vì vai trò của bà ấy trong việc phá hoại nền dân chủ Venezuela.
Phó Tổng thống kiêm Bộ trưởng Dầu mỏ Venezuela Delcy Rodriguez tổ chức cuộc họp báo tại dinh Tổng thống Miraflores ở Caracas, Venezuela, ngày 10 tháng 3 năm 2025. (Ảnh AP / Ariana Cubillos, File)
Từ trái sang phải: Bộ trưởng Nội vụ Venezuela, Diosdado Cabello, Bộ trưởng Quốc phòng Vladimir Padrino López, và Phó Tổng thống lúc bấy giờ, Rodriguez, tại một buổi lễ ở Caracas năm ngoái. Ảnh: Cristian Hernandez/Associated Press
80 ngàn người tị nạn Venezuela ở Flodida nói gì?
Người dân Venezuela ở Nam Florida đã ăn mừng tin tức về việc Tổng thống Nicolás Maduro bị bắt giữ, họ nhảy múa và quấn mình trong cờ Venezuela. Cuộc mít tinh diễn ra tại Doral, nơi có cộng đồng người Venezuela (khoảng 80,000 người ở Florida, Hoa Kỳ). (Video của AP do Vanessa A. Alvarez thực hiện)
Những người tham gia hô vang “tự do” và treo cờ Venezuela trên vai ở Nam Florida để ăn mừng việc Maduro bị bắt và bị trục xuất khỏi đất nước. Đối với một số người dân Venezuela bản xứ, hành động quân sự - đỉnh điểm trong nhiều tháng áp lực ngày càng tăng của Hoa Kỳ - đã khiến ước mơ đoàn tụ với những người thân yêu của họ gần hơn với thực tế sau nhiều năm chia ly đau lòng.
Mọi người tụ tập để biểu tình ở Doral, vùng ngoại ô Miami, nơi Trump có một khu nghỉ dưỡng chơi gôn và nơi có gần một nửa dân số là người gốc Venezuela.
Bên ngoài nhà hàng El Arepazo, trung tâm văn hóa Doral của Venezuela, một người đàn ông cầm một mảnh bìa cứng có dòng chữ “Libertad” được viết nguệch ngoạc bằng bút dạ màu đen. Đó là tình cảm được bày tỏ bởi những người khác hy vọng về một khởi đầu mới cho quê hương của họ khi họ hô vang "Tự do! Tự do! Tự do!"
Alejandra Arrieta, người đến Mỹ năm 1997, cho biết: "Chúng tôi giống như tất cả mọi người - tất nhiên đó là sự kết hợp của nhiều cảm xúc. Có những nỗi sợ hãi, có sự phấn khích. Chúng tôi đã chờ đợi điều này rất nhiều năm. Phải có điều gì đó đã xảy ra ở Venezuela. Tất cả chúng ta đều cần tự do."
Venezuela quan trọng như thế nào đối với Mỹ?
Venezuela nằm ở phía bắc Nam Mỹ, tiếp giáp với biển Caribbean về phía bắc. Nước này có đường bờ biển dài hơn 2800 km. Thủ đô: Caracas. Diện tích: 916,445 km2. Dân số ước lượng năm 2023: 30,518,260 người. Khoảng 85% dân số Venezuela sống tập trung tại các đô thị phía bắc đất nước. Ngôn ngữ chính thức: Tiếng Tây Ban Nha. Sắc tộc: 51.6% người đa chủng tộc, 43.6% người gốc Âu, 3.6% người gốc Phi, 1.2% dân tộc khác. Tôn giáo: 92.6% Kitô giáo. Kinh tế GDP: ước lượng năm 2023: 211,926 tỷ đô la Mỹ. Đơn vị tiền tệ: Bolivar Venezuela (VED) chính thức, trên thực tế là đô la Mỹ (USD). Quân đội: Venezuela được chia thành lục quân, hải quân, không quân và lực lượng phòng vệ. Bên cạnh đó còn có một số nhánh khác. Hiện nay lực lượng quân đội của Venezuela là khoảng 100.000 người. Tài nguyên: đất nước này có một nguồn dầu mỏ và khí đốt dưới lòng đất và biển khổng lồ nhất trên thế giới. Venezuela là một trong 10 nước xuất khẩu dầu thô lớn nhất thế giới. Giá xăng chênh lệch ở trong nước dưới mức 0,1 USD/gallon. Văn hóa Venezuela: được hình thành trên nền của ba nhân tố chính: văn hóa của người da đỏ bản địa, của người Tây Ban Nha và người da đen châu Phi. (theo wikipedia)
Bản đồ vị trí chiến lược của Venezuela đối với Nam Mỹ và vùng biển Caribé (Đại Tây Dương):
Nhìn trên bản đồ, vị trí Venezuela (vòng tròn đỏ) là hạt nhân trung tâm của Bắc Mỹ và Nam Mỹ nhìn ra Đại Tây Dương và Châu Âu và lục địa Châu Phi.
