Mạnh ai nấy chiếm! Hồn ai nấy giữ!-"Thay đổi nguyên trạng không cần thiết bằng chiếm lĩnh biển Đông"

05 Tháng Ba 20158:53 CH(Xem: 3512)
"NHẬT BÁO VĂN HÓA - CALIFORNIA" THỨ SÁU 06 MAR 2015
Biển Đông 2015: Đảo nhân tạo sẽ làm ‘dậy sóng’?
04/03/2015
blank
(Biển Đảo) - Trái hẳn với những tuyên bố hòa dịu mà giới lãnh đạo Trung Quốc không ngừng đưa ra, đặc biệt là từ cuối năm 2014 đến nay, những gì đang diễn ra trên biển Đông lại là một bức tranh đối lập.

Hình ảnh những đá, bãi ngầm đang được nước này xây dựng và mở rộng tại biển Đông trong 2015 cho thấy diện tích các nơi này đã tăng gấp nhiều lần. Quy mô và tốc độ của việc bồi đắp các bãi ngầm hay rạn san hô mà Trung Quốc đang kiểm soát phi pháp tại quần đảo Trường Sa của Việt Nam làm cả khu vực đặc biệt quan ngại.

Tăng tốc xây dựng phi pháp đảo nhân tạo

Ngày 02/5/2014, căng thẳng tại biển Đông leo thang nghiêm trọng khi Trung Quốc đơn phương triển khai giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam. Gần 2 tuần sau đó, ngày 13/5/2014, Philippines công bố những bức ảnh cho thấy Trung Quốc đang cải tạo đất đá tại Gạc Ma để xây dựng một đường băng. Cùng ngày, một báo cáo mật từ văn phòng Tổng thống nước này cho biết thêm, Trung Quốc cũng đang cải tạo đất ở hai bãi Tư Nghĩa và Én Đất.

Tiếp sau đó, ngày 04/6/2014, tờ Phil Star của Philippines trích lời của Tổng thống Benigno Aquino III rằng ông đã nhận được báo cáo về sự chuyển dịch của các tàu vận tải Trung Quốc tại hai bãi đá ngầm Gaven và Châu Viên.

Hơn 5 tháng sau, những bức ảnh vệ tinh được Tạp chí Quốc phòng IHS Jane’s công bố ngày 14/11/2014 cho thấy, Trung Quốc đang tiến hành cải tạo và xây dựng một đường băng tại bãi Chữ Thập. Những hình ảnh này được chụp bởi vệ tinh của Cơ quan Quốc phòng và Không gian Airbus. So sánh với bức ảnh chụp vào ngày 08/8, chỉ trong vòng chưa đầy 3 tháng, Trung Quốc đã mở rộng đáng kể diện tích bãi Chữ Thập.
blank
Trung Quốc tiến hành các hoạt động xây dựng trái phép trên đá Gạc Ma thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Ảnh: Lực lượng vũ trang

Philippines/BBC

Theo IHS Jane’s, hòn đảo nhân tạo mới sẽ có chiều dài khoảng 3.000 mét, chiều rộng từ 200 đến 300 mét. Theo ảnh chụp từ vệ tinh của Digital Globe, góc đông bắc bãi Chữ Thập là nơi cải tạo đầu tiên của Trung Quốc. Theo mạng quân sự Sohu của Trung Quốc, chưa đầy 1 tháng, khu vực cải tạo đã tăng diện tích gấp 3 lần, lên 0,96 km2. Sau khi hoàn thành cải tạo góc đông bắc, Trung Quốc sẽ tiếp tục cải tạo các góc khác.

Tháng 10/2014, tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng (SCMP) cũng dẫn lời các chuyên gia Trung Quốc cho hay bãi Chữ thập đã được cải tạo mở rộng tới khoảng 1 km2, trở thành đá lớn nhất Trường Sa và việc cải tạo vẫn còn tiếp diễn. Thêm vào đó, giáo sư Jin Canrong tại Đại học Nhân Dân Trung Quốc đã tiết lộ với SCMP rằng, một kế hoạch xây đảo nhân tạo tại bãi Chữ Thập đã được đệ trình lên chính phủ Trung Quốc. Hòn đảo nhân tạo này sẽ có diện tích gấp đôi căn cứ quân sự Diego Garcia rộng 44 km2 của Mỹ tại Ấn Độ Dương.

IHS Jane’s tiếp tục công bố những hình ảnh về quá trình cải tạo của Trung Quốc ở đá Gaven. Dựa trên những bức ảnh vệ tinh được chụp bởi Cơ quan Quốc phòng và Không gian Airbus vào ngày 31/3 và 07/8/2014, việc cải tạo tại đá Gaven được tiến hành tương tự như các bãi đá khác. Mặc dù vậy, theo IHS Janes’s, không có cầu cảng nào được xây dựng tại Gaven. Những công trình khác như doanh trại cho binh sĩ vẫn được xây.

Ám chỉ Mỹ “ngừng gây rối”

Sau khi IHS Jane’s công bố các hình ảnh tại Chữ Thập, người phát ngôn quân đội Mỹ, ông Jeffrey Pool phát biểu: “Chúng tôi (Mỹ) kêu gọi Trung Quốc ngừng chương trình cải tạo đảo và có sáng kiến ngoại giao nhằm khuyến khích các bên cùng kiềm chế không thực hiện các hoạt động tương tự”. Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Daniel Russel, trong cuộc gặp với người đồng cấp Trung Quốc ngày 10/2/2015, đã thúc giục Bắc Kinh sớm dừng việc cải tạo các bãi đá tại Trường Sa. “Điều này sẽ gây ra những bất ổn và trái với những gì mà Trung Quốc đã cam kết với ASEAN”, ông Russel nói.

Đáp lại, Thời báo Hoàn Cầu, một tờ báo thuộc chủ quản của Đảng Cộng sản Trung Quốc tuyên bố “Việc xây dựng của Trung Quốc trên đảo Vĩnh Thử (cách gọi của TQ, tức đảo Chữ Thập – TG) sẽ không bị ảnh hưởng vì lời lẽ của Mỹ. Vĩnh Thử sẽ trở thành đảo lớn, cho thấy khả năng xây dựng to lớn của Trung Quốc”.

Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Trung Quốc Dương Vũ Quân, tuyên bố: “Việc duy trì và xây dựng các công trình và cơ sở hạ tầng trên các rặng san hô và đảo ở biển Hoa Nam (biển Đông) là hoàn toàn hợp pháp và tuân thủ theo quy định của pháp luật. Các quốc gia khác không có quyền xen vào những hoạt động xây dựng như vậy”.

Còn người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh ngày 19/2/2015 cho rằng “những nước thứ 3 nên nói ít lại và ngừng việc gây rối đi”, ám chỉ đến Mỹ và những bình luận của ông Russel trong chuyến thăm đến Manila.

Những mục đích nào đằng sau quá trình xây dựng, cải tạo phi pháp này của TQ. Mời độc giả theo dõi tiếp ở Kỳ 2.

(Theo Vietnamnet)

Kỳ 2

Biển Đông: Âm mưu nào đằng sau đảo nhân tạo?

image040 Trên lý thuyết, các vị trí TQ kiểm soát phi pháp tại Trường Sa nói riêng và toàn bộ biển Đông nói chung sẽ giúp nước này tăng cường khả năng khống chế các tuyến đường hàng hải, giám sát mặt biển và triển khai nhanh chóng lực lượng vũ trang.  

 “Kiểm soát các điểm chiến lược”

Sự kiện TQ bồi đắp và mở rộng phi pháp các bãi đá ở Trường Sa đã diễn ra ồ ạt từ khoảng 2014. Quá trình này có thể diễn giải bằng nhiều góc nhìn. Một trong số đó là tạo một bàn đạp trong chiến lược hải quân tổng thể của TQ, với mục tiêu căn bản là “chống xâm nhập, chống tiếp cận” (A2/AD).  

A2/AD, diễn đạt một cách đơn giản, là đẩy sự hiện diện quân sự của Hoa Kỳ tại Châu Á – Thái Bình Dương càng cách xa TQ càng tốt, trong đó biển Đông có vị trí mấu chốt.

Với chiến lược này, TQ đang cố gắng đảm bảo sự kiểm soát của mình trước hết là trong chuỗi đảo thứ nhất (từ phía nam Nhật Bản, qua Đài Loan và nuốt trọn biển Đông), rồi sau đó là mở rộng ra chuỗi đảo thứ hai (từ miền Trung nước Nhật, qua đảo Guam và xuống tới vùng biển phía Đông Indonesia).  

Vậy câu hỏi đặt ra là làm thế nào, trước mắt trong khu vực biển Đông? Alexander Vuving, học giả tại Trung tâm Nghiên cứu an ninh Châu Á – Thái Bình Dương tại Hawaii đưa ra một lý giải. Theo ông, với “chiến lược đảo nhân tạo”, mục đích cuối cùng mà Bắc Kinh nhắm đến vẫn là nhằm định hình lại vị thế địa chính trị có lợi cho sự thống trị của mình. Khái niệm tác giả này nêu ra trong một bài viết của mình là “kiểm soát các điểm chiến lược”, bao gồm ba điều kiện căn bản.  

Thứ nhất là tránh xung đột vũ trang; xung đột có thể xảy ra nhưng chỉ khi tồn tại các điều kiện thuận lợi. Thứ hai là kiểm soát được càng nhiều các điểm chiến lược trên biển Đông càng tốt; nếu chưa kiểm soát được thì làm thế nào để kiểm soát một cách âm thầm và tránh xung đột. Thứ ba, biến những điểm chiến lược này thành các điểm kiểm soát đủ mạnh để khống chế toàn bộ khu vực (căn cứ hậu cần hay căn cứ tiền phương).

Do chênh lệch quyền lực quân sự với Mỹ vẫn còn lớn nên TQ tránh gây xung đột trực diện với nước này, cũng như tránh đối đầu quân sự với các nước nhỏ xung quanh. Vì vậy, các chiến thuật “lát cắt salami” hay “cây gậy nhỏ” đều ưu tiên sử dụng lực lượng tàu đánh cá hay các lực lượng chấp pháp bán vũ trang nhằm giảm thiểu rủi ro xung đột nóng có thể xảy ra.  

Có thể thấy, quan điểm chủ đạo của Vuving – kiểm soát các điểm chiến lược – có sự tương đồng với Alfred Thayer Mahan. Trong Ảnh hưởng của sức mạnh trên biển đối với lịch sử, nhà địa chiến lược hàng hải nổi tiếng của Mỹ này cho rằng, địa lý sẽ đóng vai trò tiên quyết trong bất cứ chiến lược hải quân nào. Mahan cũng nhấn mạnh “địa lý làm nền tảng cho chiến lược”. Do đó, các chiến lược gia phải đánh giá một cách chính xác giá trị của các đặc trưng địa lý và chiến lược của một vùng biển nào đó được chọn.  
 
Công trình Bắc Kinh xây dựng trên bãi đá Gaven thuộc quần đảo Trường Sa vào cuối tháng 3 năm ngoái (hình trái) đã được nối với một đảo nhân tạo mới thông qua một con đường đắp cao (hình phải). Ảnh: IHS Jane's/ VnExpress.
blank
Mục tiêu khống chế hàng hải, kiểm soát mặt biển

Tại biển Đông, mấu chốt nằm ở việc TQ chọn lựa đâu là điểm nút quan trọng, chiến lược để có thể chiếm giữ và sau đó là mở rộng các giá trị về mặt địa chiến lược. Việc chiếm giữ phi pháp hoàn toàn Hoàng Sa của Việt Nam vào năm 1974 giúp TQ nắm trọn phần phía bắc của biển Đông. Tại Trường Sa, TQ đang nắm giữ trái phép các bãi đá và san hô như Đá Chữ Thập (Fiery Cross Reef), Bãi Châu Viên (Cuarteron Reef), Đá Gaven (Gaven Reef), Đá Gạc Ma (Jonhson South Reef), Đá Su Bi (Subi Reef) và gần đây nhất là Bãi Vành Khăn (Mischief Reef) và đá Hoàng Nham (Scarborough Reef). Theo Vuving, nếu đặt trên bản đồ thì Đá Chữ Thập, Vành Khăn, Hoàng Nham và đảo Phú Lâm (thuộc Hoàng Sa) sẽ tạo thành một tứ giác với bán kính 250 hải lý, đủ sức khống chế hoàn toàn biển Đông vốn được cho là “yết hầu của các tuyến đường hàng hải quốc tế”.

Cũng theo phân tích của Vuving, muốn trở thành lãnh chúa trên biển Đông, TQ cần phát triển các đảo này thành nền tảng vững chắc có thể cung cấp hậu cần cho một mạng lưới tàu đánh cá, tàu hải giám, tàu ngầm và máy bay nhằm thống trị bầu trời và vùng nước khu vực này, cũng như một số vùng đất để thiết lập những khu kinh tế và an ninh rộng.  

Chẳng hạn, đảo Phú Lâm, đảo lớn nhất quần đảo Hoàng Sa, từ một bãi cát không người, hiện nay đã có 1.000 người ở thường xuyên. Đảo có một đường băng lưỡng dụng dài 2,7 km có khả năng đáp ứng các máy bay chiến đấu hiện đại nhất của TQ, cũng như một cảng nước sâu có khả năng đón tiếp tàu có trọng tải 5.000 tấn. Đây có thể được coi là tiền đồn lớn nhất của TQ tại biển Đông hiện nay.  

Các hoạt động mở rộng khác đang và sẽ diễn ra tại gần như tất cả những đảo đá mà Bắc Kinh đang chiếm giữ, mà tác động mạnh nhất có lẽ là tại Đá Chữ Thập. Hiện tại thì Chữ Thập đã lớn gấp đôi Ba Bình (đảo lớn nhất Trường Sa trước đây), và trong tương lai sẽ có những khả năng quân sự gần như tương đương với Phú Lâm.  

Về mặt quân sự, các đảo trên là những vị trí tiền tiêu phù hợp với chống xâm nhập/chống tiếp cận (A2/AD). Theo Báo cáo của Uỷ ban Đánh giá hợp tác An ninh và Kinh tế Mỹ - Trung, hầu hết các máy bay hiện tại có trong biên chế của TQ không có khả năng hoạt động lâu dài tại vùng biển phía nam biển Đông. Đây là khu vực cách xa tới 600 hải lý so với các căn cứ tại Hải Nam, và cách Phú Lâm hơn 400 hải lý.  

Trước khi các dự án mở rộng hoàn thành, không quân TQ phải sử dụng máy bay tiếp dầu. Tuy nhiên, các máy bay tiếp dầu của nước này chưa có khả năng hỗ trợ cho các chiến dịch có quy mô lớn ở một khoảng cách xa. Vì thế, chiến lược đảo nhân tạo trước hết sẽ làm bàn đạp cho mục tiêu này.

Quan trọng hơn, theo ý kiến của một số chuyên gia quốc phòng, các dự án này sẽ hỗ trợ hiệu quả cho các nhiệm vụ C4ISR (các hoạt động chỉ huy và kiểm soát, liên lạc, máy tính, tình báo, giám sát và trinh sát) của TQ tại các khu vực đảo và vùng biển lân cận. Về mặt lý thuyết, các vị trí TQ kiểm soát phi pháp tại Trường Sa nói riêng và toàn bộ biển Đông nói chung sẽ giúp nước này tăng cường khả năng khống chế các tuyến đường hàng hải, giám sát mặt biển và triển khai nhanh chóng lực lượng vũ trang. Hải quân TQ sẽ có khả năng theo dõi sự di chuyển của các tàu dân sự và quân sự nước ngoài trên khắp mặt biển thông qua C4ISR. Các căn cứ tiền phương và hậu cần rộng khắp sẽ là cơ sở cho việc triển khai các loại tàu chiến, tàu tuần tra và máy bay tuần thám hiện đại.  

Một kịch bản được thảo luận một cách dè dặt hơn là khả năng lắp đặt các hệ thống tên lửa đối đất, đối hải và đối không. Các loại tên lửa này sẽ là vũ khí răn đe hữu hiệu, tạo ra một mối đe doạ và rủi ro rất lớn cản trở tầm hoạt động của quân đội Hoa Kỳ, cũng như của các quốc gia khác tại biển Đông.

Nguyễn Thế Phương  

Theo PGS Robert Beckman (Trường Nghiên cứu Quốc tế S.Rajaratnam (RSIS) – Đại học Công nghệ Nanyang) việc cải tạo hạ tầng để mở rộng các bãi ngầm và xây dựng đảo nhân tạo không thể giúp TQ thay đổi hiện trạng pháp lý của các bãi ngầm.

Thứ nhất, theo PGS Beckman, nếu một hòn đảo đang trong tình trạng tranh chấp chủ quyền thì quốc gia đang giữ và quản lý không thể tăng cường tuyên bố chủ quyền bằng việc cải tạo hạ tầng hay xây dựng và lắp đặt trang thiết bị.  

Thứ hai, do định nghĩa “đảo” là khu vực đất liền “hình thành tự nhiên” được biển bao quanh và nằm trên mặt nước khi thủy triều lên, nên TQ không thể biến các bãi ngầm thành đảo có đầy đủ quy chế pháp lý (bao gồm vùng lãnh hải, tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa). Nếu các cấu trúc địa tầng được nâng lên trên mặt nước khi thủy triều lên do cải tạo hạ tầng thì chỉ được xem là “đảo nhân tạo”. Theo Điều 60 UNCLOS, các đảo nhân tạo không được hưởng quy chế pháp lý với các vùng biển xung quanh, chỉ có thể thiết lập vùng an toàn không lớn hơn 500m. Vì vậy cải tạo hạ tầng không thể thay đổi hiện trạng pháp lý của các bãi ngầm dù được nâng lên trên mức thủy triều cao.

Vũ Thành Công (tổng hợp)
08 Tháng Bảy 2018(Xem: 149)
Trung Quốc đang lặng lẽ thử nghiệm các thiết bị tác chiến điện tử mới được lắp đặt tại các tiền đồ ở Biển Đông, theo kênh CNBC của Hoa Kỳ. Một nguồn tin tình báo xin được giấu tên cho CNBC biết đây là lần đầu tiên Trung Quốc thử nghiệm tác chiến điện tử kể từ khi đem các thiết bị này ra các tiền đồn ở quần đảo Trường Sa.
07 Tháng Sáu 2018(Xem: 253)
Sau khi lớn tiếng đả kích Mỹ « xâm phạm chủ quyền và chuyển vũ khí tấn công » vào Biển Đông, Trung Quốc dường như đã đem hệ thống tên lửa bố trí trên đảo Phú Lâm, đảo lớn nhất trong quần đảo Hoàng Sa, đi nơi khác hoặc cất giấu, theo bản tin CNN ngày 06/06/2018.
22 Tháng Năm 2018(Xem: 298)
Ba chiến hạm của Hải quân Ấn Độ vừa cập cảng Tiên Sa, Đà Nẵng vào trưa ngày 21/5/2018, khởi đầu chuyến thăm hữu nghị 4 ngày do Phó Đô đốc Dinesh Kumar Tripathi, Tư lệnh Hạm đội miền Đông của Ấn Độ chỉ huy.
06 Tháng Năm 2018(Xem: 400)
Tác giả đặt câu hỏi, làm thế nào để chống lại được các đảo bị Trung Quốc quân sự hóa ở Biển Đông, sau khi họ nâng cấp hệ thống tên lửa (YJ-12 và HQ-9B)? Câu trả lời là, Mỹ phải "sửa chữa" lực lượng hải quân, tăng cường hợp tác với đồng minh và phát triển các căn cứ gần Biển Đông và eo biển Đài Loan. Stephen Bryen viết:
01 Tháng Năm 2018(Xem: 339)
Nguồn tin này cho rằng, căn cứ của Trung Quốc sẽ được đặt ở Vanuatu – quốc đảo có mối quan hệ mật thiết với Trung Quốc. Trong khi các nước phương Tây, đặc biệt là Australia ngày càng tỏ ra lo ngại trước việc Trung Quốc không ngừng tăng cường quân sự hóa tại Biển Đông.
25 Tháng Tư 2018(Xem: 411)
Truyền thông Trung Quốc đưa tin tượng đài này được khánh thành hôm thứ Hai 23/4 trên Đá Chữ Thập thuộc Quần đảo Trường Sa, nơi Trung Quốc đã xây dựng một sân bay và các căn cứ quân sự khác. Tượng đài này gửi đi thông điệp về quyết tâm bảo vệ lãnh thổ và quyền hàng hải của Trung Quốc, bản tin của tờ Nhật báo Quân giải phóng Trung Quốc viết.
08 Tháng Tư 2018(Xem: 375)
Chính quyền Đài Bắc vào hôm 08/04/2018 đã lên tiếng hoan nghênh một quyết định sẽ cho phép Đài Loan xây dựng được một hạm đội có sức chống lại mối đe dọa đến từ Trung Quốc. Phủ tổng thống Đài Loan đã chuyển ngay thông điệp hết sức biết ơn tới Washington về việc phê duyệt giấy phép.
22 Tháng Ba 2018(Xem: 609)
"Hội nghị thượng đỉnh đặc biệt ASEAN - Australia lần đầu tiên vừa kết thúc tại Sydney hôm Chủ nhật. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã tham dự hội nghị thượng đỉnh trong chuyến thăm chính thức Australia từ ngày 14 đến 18/3/2018.